Ένα λουλούδι μπορεί να είναι μεγάλο και εντυπωσιακό χωρίς να έχει άρωμα. Ένα άλλο μπορεί να είναι μικρό, διακριτικό και να αλλάζει εντελώς τη διάθεση του χώρου για λίγες ώρες. Στην περίπτωση των ορχιδέων, το άρωμα δεν είναι ένα σταθερό πλεονέκτημα, αλλά μέρος του τρόπου με τον οποίο το λουλούδι προσελκύει έναν συγκεκριμένο επικονιαστή.
Περιεχόμενα
Το άρωμα έχει πρόγραμμα
Οι ορχιδέες δεν παράγουν άρωμα μόνο και μόνο για να μας αρέσει. Τα πτητικά μόρια του λουλουδιού είναι σήματα για τους επικονιαστές και πολλά είδη απελευθερώνουν το άρωμά τους όταν δραστηριοποιούνται τα κατάλληλα έντομα. Γι’ αυτό μια ορχιδέα μπορεί να μυρίζει έντονα το πρωί, για λίγες ώρες το μεσημέρι ή μόνο μετά το σούρουπο.
Η Brassavola είναι το κλασικό παράδειγμα για νυχτερινό άρωμα. Η Brassavola nodosa, που μερικές φορές αποκαλείται «κυρία της νύχτας», γίνεται εξαιρετικά αρωματική μετά τη δύση του ήλιου, με νότες που οι καλλιεργητές συγκρίνουν συχνά με κρίνο, φρέζια ή εσπεριδοειδή. Στην Phalaenopsis violacea, η απελευθέρωση ορισμένων αρωματικών ενώσεων συνδέεται με το φως και τον κιρκάδιο ρυθμό του λουλουδιού· το άρωμα μπορεί να είναι πιο έντονο κατά τη φωτεινή περίοδο της ημέρας.
Η θερμοκρασία, το φως, το στάδιο του λουλουδιού, ακόμη και ο αέρας στον χώρο επηρεάζουν αυτό που αντιλαμβανόμαστε. Ένα λουλούδι που μόλις άνοιξε μπορεί να μυρίζει λίγο, ενώ το ίδιο λουλούδι μπορεί να γίνει πολύ πιο αρωματικό έπειτα από λίγες ημέρες. Μην κρίνεις μια αρωματική ορχιδέα από έναν μόνο βραδινό έλεγχο.
Πώς να επιλέξεις μια αρωματική ορχιδέα
Πριν επιλέξεις με βάση το άρωμα, επίλεξε με βάση το σημείο όπου θα τοποθετηθεί το φυτό. Μια Cattleya που χρειάζεται καλό φωτισμό δεν γίνεται πιο εύκολη στην καλλιέργεια επειδή έχει άρωμα βανίλιας. Μια Miltoniopsis μπορεί να μυρίζει διακριτικά σαν τριαντάφυλλο, αλλά έχει διαφορετικές απαιτήσεις θερμοκρασίας από μια Brassavola που αγαπά το φως.
Ρώτησε πότε μυρίζει, όχι μόνο πώς μυρίζει. Αν θέλεις ένα διακριτικό πρωινό άρωμα, αναζήτησε ορισμένες βοτανικές Phalaenopsis, Oncidium ή Zygopetalum. Αν σε ενδιαφέρει το βραδινό άρωμα, οι Brassavola, ορισμένες Angraecum και ορισμένες Epidendrum είναι καταλληλότερες επιλογές. Για ένα φυτό που θα καλλιεργηθεί στο υπνοδωμάτιο, ένα είδος με έντονο νυχτερινό άρωμα μπορεί να είναι υπέροχο για κάποιον και υπερβολικά δυνατό για κάποιον άλλον.
Οι περιγραφές των αρωμάτων είναι ενδεικτικές. Η «βανίλια», η «σοκολάτα», το «γιασεμί» ή τα «εσπεριδοειδή» είναι ανθρώπινες συγκρίσεις, όχι πανομοιότυπες υποσχέσεις για κάθε λουλούδι. Δύο άνθρωποι μπορεί να αντιλαμβάνονται την ίδια ορχιδέα με πολύ διαφορετικό τρόπο.
Αρωματικές ορχιδέες το βράδυ
Brassavola nodosa και τα υβρίδιά τους στην ομάδα της Cattleya. Μία από τις πιο γνωστές επιλογές για νυχτερινό άρωμα. Τα λευκά ή πρασινόλευκα λουλούδια μπορεί να φαίνονται κάπως διακριτικά την ημέρα, αλλά το βράδυ το άρωμα γίνεται πιο καθαρό. Το γένος Brassavola έχει μεταδώσει αυτό το χαρακτηριστικό σε πολλά υβρίδια της ομάδας της Cattleya.
Angraecum και Aerangis. Πολλά είδη με λευκά άνθη και μακρύ πλήκτρο βασίζονται σε νυχτερινούς επικονιαστές. Οι νότες που αναφέρουν οι καλλιεργητές παραπέμπουν συχνά σε γιασεμί, γαρδένια, τουμπερόζα ή κρίνο. Είναι φυτά για συλλογές που μπορούν να προσφέρουν τις κατάλληλες συνθήκες, όχι μια καθολική επιλογή μόνο και μόνο για το άρωμά τους.
Epidendrum nocturnum και ορισμένα κοντινά συγγενικά είδη. Ορισμένα έχουν πιο πράσινο, πικάντικο ή λουλουδένιο άρωμα, αισθητό το βράδυ. Το όνομα δεν εγγυάται το άρωμα, αλλά σου λέει κάτι για τον ρυθμό με τον οποίο το λουλούδι προσελκύει τους επικονιαστές του.
Αρωματικές ορχιδέες την ημέρα
Cattleya και τα υβρίδιά της. Εδώ θα βρεις μία από τις μεγαλύτερες ποικιλίες αρωμάτων: εσπεριδοειδή, μέλι, βανίλια, γαρίφαλο ή ένα πικάντικο άρωμα. Το άρωμα διαφέρει σημαντικά μεταξύ ειδών και υβριδίων, ενώ ένα μεγάλο λουλούδι δεν είναι αυτόματα πιο αρωματικό. Για τις απαιτήσεις σε φως, πότισμα και υπόστρωμα, διάβασε τον οδηγό για την Cattleya.
Zygopetalum. Τα άνθη είναι γνωστά για τα λουλουδένια-πικάντικα αρώματά τους, που συχνά συγκρίνονται με υάκινθο, νάρκισσο ή βιολέτα. Η μυρωδιά μπορεί να είναι αναπάντεχα έντονη για το μέγεθος του φυτού. Το γένος προτιμά συνήθως πιο δροσερές συνθήκες από την Cattleya· δες τον οδηγό για το Zygopetalum πριν από την επιλογή.
Oncidium. Από γλυκές και λουλουδένιες νότες έως σοκολάτα και βανίλια, τα Oncidium και τα υβρίδιά τους εμφανίζονται συχνά σε συλλογές αρωματικών ορχιδέων. Το Oncidium Sharry Baby είναι διάσημο για την παρομοίωση με τη σοκολάτα, αλλά η ένταση διαφέρει από φυτό σε φυτό.
Αρωματικές βοτανικές Phalaenopsis. Η Phalaenopsis bellina, η P. violacea και τα υβρίδια που κληρονομούν τα χαρακτηριστικά τους μπορεί να έχουν λουλουδένιο-εσπεριδοειδές ή ελαφρώς πικάντικο άρωμα. Δεν μυρίζουν όλες οι ορχιδέες Phalaenopsis· το άρωμα είναι χαρακτηριστικό επιλογής και όχι κανόνας του γένους. Για γενικές πληροφορίες καλλιέργειας, δες τον οδηγό για την Phalaenopsis.
Αρώματα που δεν θυμίζουν κλασικό άρωμα
Η Maxillaria tenuifolia είναι γνωστή για τη νότα καρύδας. Το Oncidium Sharry Baby συνδέεται συχνά με τη σοκολάτα. Η Encyclia cordigera μπορεί να θυμίζει μέλι και βανίλια, ενώ ορισμένα Lycaste συγκρίνονται με κανέλα ή ψημένο μήλο. Είναι εξαιρετικοί λόγοι για να καλλιεργήσεις την περιέργειά σου, αλλά το άρωμα δεν πρέπει να είναι το μοναδικό κριτήριο επιλογής.
Η Stanhopea και το Bulbophyllum δείχνουν γιατί το «αρωματικό» δεν σημαίνει πάντα ευχάριστο. Ορισμένες Stanhopea εκπέμπουν γλυκά αρώματα, με νότες γιασεμιού, κανέλας ή σοκολάτας· άλλες όχι. Πολλά Bulbophyllum μιμούνται μυρωδιές ζύμωσης ή σάπιου κρέατος για να προσελκύσουν μύγες — άλλα είναι ευχάριστα αρωματικά. Είναι πάντοτε μια αποτελεσματική βοτανική στρατηγική, ακόμη κι αν δεν είναι το είδος αρώματος που αναζητάς σε έναν χώρο.
Dendrobium, Cymbidium και Encyclia συμπληρώνουν ιδανικά μια συλλογή με διαφορετικά αρώματα: μέλι, φρούτα, εσπεριδοειδή ή μπαχαρικά. Μην προσπαθήσεις να τα καλλιεργήσεις όλα με τους ίδιους κανόνες μόνο και μόνο επειδή σου αρέσουν τα αρώματά τους. Κάθε γένος έχει τον δικό του ρυθμό ποτίσματος, φωτισμού και λήθαργου.
Τι να περιμένεις από μια αρωματική ορχιδέα
Το άρωμα δεν γεμίζει απαραίτητα όλο τον χώρο και δεν διαρκεί καθ’ όλη την ανθοφορία. Μερικές φορές πρέπει να πλησιάσεις το λουλούδι για να το αισθανθείς· άλλες φορές γίνεται αισθητό μόνο την κατάλληλη ώρα. Ο έντονος αερισμός, ένας μεγάλος χώρος ή άλλες μυρωδιές του σπιτιού μπορεί να το κάνουν σχεδόν ανεπαίσθητο.
Το άρωμα εμφανίζεται μόνο όταν το φυτό ανθίζει, και η ανθοφορία έρχεται αφού καλυφθούν οι καλλιεργητικές του ανάγκες. Επίλεξε πρώτα την ορχιδέα που μπορεί να αναπτυχθεί καλά στις συνθήκες που μπορείς να προσφέρεις. Όταν ανθίσει, το άρωμα παραμένει ένα από τα πιο ευχάριστα πράγματα που ανακαλύπτεις σταδιακά, όχι μια συσκευασμένη υπόσχεση.
Μια αρωματική ορχιδέα πρέπει να επιλέγεται έτσι ώστε να ευδοκιμεί στις συνθήκες που μπορείς να της προσφέρεις, όχι μόνο με βάση το άρωμα ή την έντασή του. Ανακάλυψε τη συλλογή ορχιδέων και έλεγξε για κάθε φυτό τον κατάλληλο φωτισμό, τη θερμοκρασία και τον ρυθμό ποτίσματος.